HAMİLELİK DÜŞÜNENLERE ÖNERİLER

HAMİLELİK DÜŞÜNENLERE ÖNERİLER

“Hamilelik için verilen karar anneliğin ilk adımıdır”

Hamile, hamilelik süreci, hamile kalmaBazı hamilelikler oldukça iyi şekilde planlanmış ve başından sonuna kadar iyi bir şekilde kontrollü olarak bir jinekolog hekim tarafından izlenme şansına sahipken, maalesef pek çoğunda bu mümkün olmamaktadır.

Anne adayının hamilelik öncesi bilinçli olması ve isteyerek gebeliğe karar verilmiş olması hamilelikte ortaya çıkabilecek pek çok rahatsızlığı önleyecektir.

Bazen ise tamamen beklenmeyen (tesadüfi oluşan) bir hamilelik sonrası özellikle gebeliğin ilk üç ayı zorlu bir adaptasyon problemiyle geçebilir. Ancak hamileliği psikolojik olarak kabullendikten sonra bir rahatlama hissedilir ve sorunların pek çoğu hallolmuş olur. Burada yapılan en sık hata ise acele karar verip gebeliğin kürtajla sonlandırılmasıdır.
Eğer bir hamilelik düşünüyorsanız;

Jinekolog hekiminize hamile kalmadan önce gidip muayene olmanızda fayda var. Muayene sonrası genital bölgenizle ilgili pek çok problem giderilecektir. Çünkü pek çok tedavi yöntemi ve ilaç gebeliğinizde bebeğiniz üzerinde olumsuz etkilerinden dolayı gebelik süresince uygulanamaz.

Hamilelik öncesi bazı tahlilleri yaptırmanız hamile iken izlemlerinizde oldukça kolaylıklar sağlayacaktır.

Bu testler:
Kan grubu
Jinekolojik Ultrason
Tam idrar tahlili
Tam kan sayımı
Rutin biyokimya (Açlık kan şekeri, üre, kreatinin, SGOT, SGPT),
Kanama profili (Kanama ve pıhtılaşma zamanları, APTT, PTT, fibrinojen)
TORCH testleri (Toksoplazma, Kızamıkçık, Sitomegalovirüs, Herpes)
Serum B12 ve folik asit düzeyleri (gerekirse)

Ancak önceki gebeliklerinizde bir takım problemler ortaya çıkmışsa veya anne-baba adaylarının önceden sistemik bir rahatsızlıkları varsa daha özel testler de jinekologunuz tarafından istenebilir. Bu durumda gebeliğiniz “yüksek riskli gebelikler” grubuna girecektir.

Hamilelik öncesi diş problemleriniz varsa bunları önceden halletmenizde fayda vardır. Çünkü gebeliğinizle birlikte bu problemleriniz artabilir.

Hamilelik öncesi hemoroid, anal fissür gibi makatla ilgili problemleriniz varsa bunların önceden giderilmesi gebeliğiniz süresince size rahatlık sağlayacaktır.

Hamile kalmadan yaklaşık 3 ay önce başlayıp gebeliğin en az ilk 4 ayı boyunca kullanılan folik asit hapları ” nöral tüp defektleri” adı altındaki bir grup rahatsızlıktan bebeğinizi koruyacaktır. Bu yüzden gebelik öncesi folik asit içeren hapları kullanmanızda fayda var. Kullanım şekli ve dozları konusunda hekiminize danışınız.

Hamile kalmadan önce psikolojik durumunuzun da iyi olmasına dikkat ediniz.

Gebelik yalnızca bir rahim ve içinde büyüyen bir bebekten ibaret değildir. Vücudunuzdaki tüm sistemler ile birlikte sizin ruhsal durumunuzu da etkileyecek olan bir süreçtir. Gebelikte salgılanan hormonlar sizi daha alıngan, gergin ve sıkıntı hale getirebilir. Onun için gebeliğe hazır olmanız ve kendinizi psikolojik açıdan yeterli hissetmeniz son derecede önemlidir.

En az bir yıl süresince düzenli ilişkiye rağmen gebe kalamıyorsanız hekiminize başvurun. İnfertilite (kısırlık) probleminiz olabilir.

“Hekiminizi seçerken ilk koşulunuz ona güvenmektir”.
Gebelik izlemleriniz için en ideali, güvenebildiğiniz ve konusunda tecrübeli tek bir hekiminizin olmasıdır. Çok sayıda hekim değiştirmek üzerinizde olumsuz bir etki yaratacaktır. Hekiminizi seçerken bilgisine güvenmeniz ve tecrübeli şekilde doğumunuzu yaptıracağına inandığınız birisinin olmasına dikkat ediniz.

Gebeliğinizi başından sonuna kadar izleyen bir hekimle aranızda zaman içinde bir güven bağı oluşacaktır, bu şekilde özellikle son aylarınızdaki doğumunuzla ilgili endişelerinizi azaltacaktır.

Jinekoloğunuzu seçerken onun tıptaki son yenilikleri takip edip etmediği, sorularınıza tatminkar ve yeterli cevaplar sunup sunmadığı, size yeterli zaman ayırıp ayırmadığı, istediğiniz anda ona rahat bir şekilde ulaşıp ulaşamamanız, iş yerinin hijyenik ve teknolojik olarak yeterli donanıma sahip olup olmadığı gibi soruları içinizden değerlendirin.

Genital Anomaliler

Genital Anomaliler, Rahim, Vajina, Kızlık Zarı Anomalileri

Kadın genital organlarının doğuştan olan anomalilerinden en çok görülenleri , bunlara Müllerian anomaliler denmektedir, kanalların gelişim esnasında karın içinde birleşmemesine bağlı olarak görülen rahim (uterus) şekil normallilikleridir. Bu anormallilikler değişik yapıda olabilirler, basit bir çentiklenmeden (septum uteri), tamamen iki ayrı rahim ve tüp oluşumuna kadar gidebilen şekil bozukluklarıdır. Uterusta anormalikler olabildiği gibi aynı şeklide vajinada ve kızlık zarı nda da (imperfore hymen)doğuştan anormllilikler görülebilmektedir.

Kadın genital organlarındaki anomaliler ne gibi sorunlara sebep olurlar?

Kısırlık, tekrarlayan düşükler,erken doğum ve zor doğumlara sebep olabilirler. Uterusun anomalilerine bağlı olarak erken doğum, makat gelişi ve bebek ölüm oranlarında artış olabilir. Bazen bu anomaliler hiç adet görmemeye (amenore), ağrılı adete (dismenore) , ilişkideki zorluk (disparoni) ve kasıklarda – belde ağrılara neden olabilirler. Doğum yapabilen kadınlarda bu oran %2-3 iken , kısırlık nedeniyle doktora başvuran kadınların %3 oranında yapısal anomaliler görülmektedir. Tekrarlayan düşüklerde %5-10, geç gebelik kayıpları ve erken doğum yapan kadınlarda ise % 25 oranında kadınlık organlarında (genellikle rahimde) doğumsal yapı bozuklukları görüldüğünü bildiren araştırma sonuçları vardır.

En Sık Görülen Kadın Genital Bölge Anormallilikleri;

Rahim Yokluğu , Uterus Agenezisi :

Rahim hiç gelişmemiştir.Güdük veya normal işlevini görebilen bir vajina olabilir. Doktora adet görememe nedeniyle, bazı hastalar ise çocuk isteği ile başvururlar. Yumurtalıkları varsa ancak “ kiralık anne” ve tüp bebek yardımı ile gebe kalabilirler.

Az gelişmiş veya Güdük Uterus , Rudimenter veya Hipoplazik Uterus , Küçük Rahim:

Rahim kısmen gelişmiştir.Genellikle küçük rahim vardır , gebeliğe veya gebeliği taşımaya izin vermeyen bir rahimdir. Tekrarlayan gebeliklerle gebeliği taşıyacak kadar büyümüş bir rahim oluşabildiği ifade edilse de gebelik ve doğum şansı azdır. Erken doğumlar sık görülür.

Yarım rahim , Uterus Unikornus:

Yukarıdan aşağı doğru sadece bir kanaldan oluşan yarım bir rahim meydana gelir. Kendini düşükler, dış gebelik, erken doğumla belli eder. Bazen diğer yarı hiç gelişmez veya daha az gelişmemiş küçük bir oluşum halinde kalır. Uterus Unikornis ,Yarım + Kör Boynuz olarak adlandırılır.

Çift Rahim Uterus Didelfis:

İki uterus ve iki tüp meydana gelmiştir. Bu tür yapısal bozukluklarda döllenme ve gebe kalma sorunlarından daha çok düşük, özellikle tekrarlayan düşük ve erken doğumlar meydana gelebilir.

Uterus Bikornis:

Hem içeriden, hem de dışarıdan çentikli, iki kanalın birleşmesinin eksik olduğu bir bozukluktur . Rahmin ortasında genellikle çentik vardır. Karın içinden laparoskopi ile direk olarak ya da ultrason ve MRI, BT ile görüntülenir. Rahim içi genellikle bebeğin yerleşmesine ve büyümesine izin verir. Gebelik sonuçları normale yakındır. Uterus, rahim anomlileri içinde gebeliğin devamına izin veren nadir anomalilerden biridir. Eğer tekraralayangGebelik kaybı ve düşükler (habituel abortus) olursa ameliyat edilmelidir

Uterus Septus, Rahimde Perde :

İçeriden çentikli bir rahim vardır. Çok ince ve kısa (inkomplet uterus septus) veya tüm rahmi içeriden ikiye bölecek kadar kalın ve uzun (komplet uterus septus) olabilir. Rahim rahim filmi-HSG ‘ de kalp şeklinde veya tamamen ikiye bölünmüş olarak görülebilir.Tedavi edilmezse gebelik kayıp oranları %50′ lerden fazla iken , histreskopi ile kesilerek bu oranın %10’ lara düştüğü bildirilmektedir. Yine de gebelik denenmeden operasyonu önermeyenler de vardır.

Vagina Yokluğu:

Doğuştan vajinası olmayan kadınların çoğunlukla rahimleri de yoktur. Bu şeklide yapı bozukluğu olan hastalar genelikle hekime adet kanamalarının görülmemesi üzerine geç olarak başvururlar. Uterus ve vagina yapısal bozuklukları idrar yolları anomalileri ile birlikte görülebilirler.Plastik crrahlar ve jinekologlar tarafından ortaklaşa yapılan bir ameliyat ile “yapay vajina” yapılmaktadır ve bu şeklide cinsel hayat gerçekleşebilmektedir.

Doğumsal Küşük Dudakların Yapışıklığı

Bu bir cinsel organ anomalisi olabileceği gibi iltihabi hastalıklara da bağlı olabilir. Yakınmaya neden olmuyorsa evlenme çağına kadar kız çocuğunda psikolojik sıkıntılara neden olmamak ve ilgisini gereksizce cinsel organlarına çekmemek amacıyla operasyon ertelenebilir. Çok bsit bir operasyon ile yapışıklıklar açılmaktadır.

Vaginal bölme , Vajinada Perde

Tanı genelikle jinekolojik muayene ile konulur.Vajinanda tam veya kısmi perde vardır. Eğer cinsel ilişkide zorluk, adet kanamasının dışarı akmasına engel olursa hemen tedavi edilmelidirler. Tedavi cerrahi olarak vaginal bölmenin kesilmesi şeklindedir.

Imperfore Hymen ,Deliksiz Kapalı Kızlık Zarı

Deliksiz, kapalı kızlık zarı ( hymen ) adet kanamalarının başlamasından sonra adet kanının dışarıya akamaması sonucu ortaya çıkan belirtilerle kendini gösterir. Karında şişlik ve şiddetli ağrı en sık görülen şikayetlerdir. Tedavide küçük bir operasyon gerekir,, kızlık zarı (hymen) haç şeklinde kesilir ve üçgen bir zar dokusu çıkartılıp tekrar kapanmaması için kenarlar dışarı doğru çevrilip dikilir. Yapılan bu açma işleminden sonra, yazılı bir rapor ile kızlık zarının ameliyat sırasında kesildiği bildirilmelidir.

Uterus Anomalilerinin Tanısı Nasıl Konur?

Sırası ile;

Detaylı bir muayene,

Transvajinal veya bakire ise abdomimal ultrason

Histerosalpingografi, (Rahim Filmi, HSG)

MR veya BT görüntüleme

Laparaskopi ve Histeroskopi (genelde ikisi aynı seansta yapılır)

Tedavi Nasıl Yapılır? Metroplasti Ameliyatı

Genital anomaliler eğer herhangi bir yakınmaya neden olursa tedavi edilirler. Bunlar genellikle cinsel birleşme güçlükleri, kısırlık, gebelik ve düşükler, erken doğum lardır. Vajina yok ise yeni vajina yapılabilir (neovajen), vajinada septum var ise bir operasyon ile kesilir. Hymen (kızlık zarı) doğumsal olarak kapalı ise kesilebilinir. Özellikle kısırlığa sebep olan ve doğurganlığı etkileyen rahim anomalileri uterus didelfis, uterus bikornis gibi, var ise bazı merkezler başarısı ve sonuçları tartışmalı olan Metroplasti ameliyatını uygulamayı tercih edebilmektedirler.Metroplasti ameliyatları nadir yapılan ve riskli, ciddi ameliyatlardır. Rahim anomaliliklerinin içinde tedavisi en yüz güldürücübaşarılı olanlardan biri ise rahimdeki septum ( rahimde bölme) ameliyatlarının histeroskopi ile kesilerek tedavileridir.İyi bir histeroskopik operasyon ile doğurganlık kazanılmakta ve tekrarlayan düşükler engelelnebilmektedir.

Ters Rahim, Rahmin Ters Olması Retrovert Uterus

Ters Rahim, Rahmin Ters Olması Retrovert Uterus
Normalde rahim karın boşluğunda yer alan ve ters armut şeklinde bir organdır,dik pozisyonda durmaktadır ve önde mesaneye doğru eğimlidir . Normalde öne mesaneye (idrar torbası) doğru eğik olan rahim bazı kadınlarda değişik sebeplerden dolayı arkaya yatık pozisyonda yer alır ki buna ters rahim veya retrovert uterus denmektedir. Halk arasınra “ters rahim” genelde endişe yaratmasına rağmen aslında fazla korkulacak bir durum değildir.

Neden Ters rahim Oluşur?

Rahim doğumsal olarak gelişimini tamamen öne doğru tamamlayamadığında görülür. Rahimi yerinde tutan bağlar kısa kalır ve rahim geriye doğru yatık kalır.

Normal vajinal doğum sonrası rahmin pozisyon değiştirmesiyle oluşabilir.Rahmi yerinde ve öne yatık pozisyonda tutan bağların , ligamentlerin gebelik esnasında zorlanmasıyla rahim ters pozisyonda arkaya doğru yer alabilir ve sonuçta “ters rahim” yani “retrovert uterus” sonradan oluşabilir.

Endometriyozis, geçirilmiş enfeksiyonların yada miyomların yol açtığı yapışıklıklar da rahmin pozisyonunu arkaya doğru yer değiştirmesine yol açabilir. Bu yapışıklık genelde uterus fiske olması sebebiyle ciddi bel ağrıları yapabilmektedir

Ters rahim ne gibi şikayetlere sebep olabilir?

Genelde hiç bir belirti vermez ve rastgele rutin kontrol için başvurulan bir kadın doğum uzmanı tarafından yapılan jinekolojik muayene ,transvajinal ultrasonografi incelenmesiyle saptanır. Bununla birlikte bazı kadınlarda semptom ve rahatsızlıklara yol açar.Ters rahim ( retrovert uterus) ‘un yol açanildiği bazı şikayetler ise genellikle; Cinsel ilişki sırasında ağrı (disparoni), Adet sırasında ağrı ( dismenore), Dönem dönem bel – kasık ağrıları ,İdrar yolu enfeksiyonları, Tampon kullanmada zorluk ve bazen eğer rahim aşırı ters ise kabızlık veya gaz sorunları.

Ters rahim tedavi gerektirir mi?

Hayır, ters rahmin tedavi edilmesine hiç gerek yoktur.Nadiren hastayı bıktıracak şekilde eğer cinsel ilişkide veya adette dayanılmaz şiddetli ağrılara sebep oluyor ise ağrıyı dindirmek için cerrahi düzeltme ameliyatı denenmesini öneren doktorlar vardır.Fakat genelde nasıl bir sonuç alınacağı ve şikayetlerinin geçebileceği kesin olarak bilinmediğinden tavsiye edilmez.

Ters rahim kısırlığa sebep olur mu?

Hayır, sanılanın ve korkulanın aksine “Ters rahim” kısırlığa yol açmaz.Bu doğrultuda bir bilgi ve tıbbi çalışma yoktur.

Ters rahim hamilelik esnasında sorunlara yol açar mı?

Rahin ters olması gebeliğin 12 haftasından sonra genellikle düzelir.Gebelik sırasında ve doğum sırasında herhangi bir zorluğa neden olmaz. Rahmin ters olması sezeryan gerektirmez.